Rosi Tekniği

Kısaltılarak ROSİ olarak adlandırılan “round spermatid injection” tekniği son yıllarda adı çok duyulan bir uygulamadır. Çocuk sahibi olmak isteyen çiftler için ROSİ tekniği tüp bebek tedavisinde önemli bir gelişme olarak kabul edilmektedir.

Normalde doğal yollarla ya da tüp bebek tedavisiyle sağlıklı bir embriyonun oluşması ve hamileliğin gelişmesi için olgunluğa ulaşmış olan sperm hücrelerinin kullanılması gerekmektedir. Ancak ROSİ tekniği ile henüz olgunluğa ulaşmamış sperm hücreleri de kullanılabilmektedir.

Her ne kadar normalde bu hücreler ile gebelik mümkün olmasa da ROSİ tekniği ile embriyo ve sonrasında da gebelik elde edilebilmektedir. Bu sayede tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi (non-obstruktif azospermi) hastalarının bebek sahibi olabilme ihtimali bulunmaktadır.

İnfertilite (Kısırlık) Nedir?

Bir yıl boyunca düzenli, korunmasız ilişki sonucunda gebeliğin oluşmadığı durumlarda çiftlerde kısırlık olduğu kabul edilmektedir. Kısırlık erkek kaynaklı, kadın kaynaklı ya da bazı durumlarda çiftlerin her ikisinden kaynaklanmaktadır.

Günümüzde kısırlık vakalarının 3’te 1’i erkekten, 3’te 1’i kadından kaynaklanmaktadır. Kalan 3’te 1’lik kısımda çiftlerin her ikisinde kısırlık görülmektedir. Kadınlarda ve erkeklerde kısırlığa yol açabilecek çok farklı faktörler bulunmaktadır.

Genellikle kısırlığa neden olan rahatsızlığın tedavi edilmesi sonrasında kısırlık da ortadan kalkabilmektedir. Vakaların önemli bir kısmında kısırlığa tam olarak neyin neden olduğu bulunamamaktadır (idyopatik infertilite).

Erkek Kaynaklı İnfertilite Nedir, Nedenleri Nelerdir?

Çiftlerde kısırlığın erkekten kaynaklandığı durumlar erkek kaynaklı infertilite olarak değerlendirilmektedir. Erkek kaynaklı infertilite genellikle düşük sperm üretimi, düşük sperm sayısı ya da sperm hareketliliği ya da tıkanıklardan kaynaklanmaktadır. Çeşitli sağlık problemlerine bağlı olarak infertilite görülebilmektedir. Erkeklerde en yaygın infertilite nedenleri arasında;

  • Varikosel
  • Genitoüriner enfeksiyonlar
  • Cinsel yolla bulaşıcı hastalıklar
  • Testis iltihaplanmaları (Epididimorşit)
  • Kabakulak orşiti
  • Testis travmaları
  • Kemoterapi uygulamaları
  • Radyoterapi uygulamaları
  • Hormonal bozukluklar
  • Kromozomal bozukluklar
  • İnmemiş testis
  • Ereksiyon sorunları
  • Ejekülasyon problemleri
  • Sperm kanallarında tıkanıklıklar
  • Bazı kanser türleri
  • Çölyak hastalığı
  • Bazı ilaç kullanımları yer almaktadır. İnfertiliteye yol açan problemlerin ortadan kaldırılması durumunda genellikle kısırlık da ortadan kalkmaktadır.

Azospermi Nedir?

Azospermi ejakülatta (menide, semende) canlı veyahut cansız hiç sperm hücresine rastlanılmayan bir sağlık problemidir. Bu nedenle erkek kaynaklı infertiliteye neden olmaktadır.

Günümüzde erkek kaynaklı kısırlıkların yaklaşık olarak %10 – 15 azospermi kaynaklıdır. Hatta tüm erkeklerin yaklaşık %1’inde azospermi olduğu düşünülmektedir.

Erkek üreme sistemi testis, sperma kanalları, epididim, vas deferens, sperma kesesi, ejakülasyon kanalı ve üretradan oluşur. Ejakülasyon sırasında sperm hücreleri testilerden ve epididimden vas deferansa gelir. Vas deferensın gerginleşmesi ile beraber sperm ileri doğru hareket eder.

Sperma kesesinde (seminal vezikül) üretilen seminal sıvı ile beraber sperm hücreleri yollarına devam eder. Prostat bezinden geçerken beyaz renkli sıvı eklenir ve semen formu oluşur. Son olarak bu sıvı üretradan geçerek ejakülasyon (boşalma) sırasında vücut dışarısına atılır.

Sağlıklı ve fertil bir erkekte bir boşalma sırasında en az 15 milyon/ml sperm hücresi bulunmalıdır. Azospermi hastalarının ejakülatında ise hiç sperm hücresi yoktur.

Azospermi Türleri Nelerdir?

Azospermi tıkanıklığa bağlı olan (obsturktif) ve tıkanıklığa bağlı olmayan (non-obstruktif) şekilde, iki farklı türde değerlendirilir.

Tıkanıklığa bağlı olan azospermi epididim, vas deferens ya da erkek üreme sistemini oluşturan diğer organlarda meydana gelen tıkanıklık sonucunda görülmektedir. Tıkanıklığa bağlı olan azospermi hastalarında sperm üretimi mevcuttur ancak tıkanıklık nedeniyle vücuttan dışarı atılamaz. Bu nedenle semen içerisinde hiç sperm hücresi yoktur.

Tıkanıklığa bağlı olmayan azospermide ise sperm üretimi yok denecek kadar zayıftır ya da hiç yoktur. Testislerdeki yapısal bozukluklara ya da diğer nedenlere bağlı olarak hiç sperm üretimi olmayabilir.

Tıkanıklığa Bağlı Olmayan Azospermi Hastaları Nasıl Tedavi Edilir?

Bazı genetik bozukluklar tıkanıklığa bağlı olmayan azospermiye yol açabilmektedir. Y kromozomu mikrodelesyonu ya da karyotipik bozukluklar bunlardan bazılarıdır. En yaygın görülen karyotipik bozukluk Klinefelter sendromudur. Ekstradan fazlalık olarak X kromozomu olan erkeklerde görülür. Tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarının %10’unda Klinefelter sendromu görülmektedir.

Hormon yetmezliğine bağlı tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarında hormon tedavisi etkili olabilmektedir. Testosteron – estradiol dengesi bozuk olan kişilerde hormon tedavisi işe yarayabilmektedir. Tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarında hormon tedavisi sonrasında mikroTESE operasyonu ile sperm hücresi elde edilebilmektedir.

rosi teknigi nedir

Rosi Tekniği Nedir?

Tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi, azospermi vakalarının büyük çoğunluğunu oluşturmaktadır. MikroTESE uygulaması ile bu hastaların neredeyse %40-50’sinde testislerde cerrahi işlem sırasında sperm bulunabilmektedir. Ancak mikroTESE ile bir spermatoza ya da gelişkin sperme rastlanmadığında bir diğer çare olarak ROSİ işlemi uygulanabilir.

Bu işlemde testislerden öncül yuvarlak sperm hücreleri alınmaktadır. Normalde bu yuvarlak hücrelerin yumurtayı döllemesi mümkün değildir. Gelişmemiş olan bu sperm hücrelerinin yumurtaya yerleşmesini sağlamak için elektrofüzyon tekniğinden yararlanılır. Bu sayede öncül yuvarlak hücreler ile yumurta döllenebilmektedir.

Rosi Tekniği ile Klasik Tüp Bebek Tedavisinin Farkı Nedir?

ROSİ tekniği ile klasik tüp bebek tedavisi dışarıdan bakıldığında birbirine oldukça benzerdir. Ancak temelinde her iki yöntem oldukça farklıdır. Tüp bebek tedavisine erkeklerden alınan semen örneğinde bulunan sperm hücreleri ya da testislerden cerrahi yolla elde edilen sperm hücresi kullanılmaktadır.

Tüp bebek tedavisinde alınan sperm hücrelerinin tamamı olgunlaşmıştır. ROSİ tekniğinde ise testislerden cerrahi olarak alınan olgunlaşmamış sperm hücreleri kullanılmaktadır. Tüp bebek tedavisi ile ROSİ arasındaki farklardan birisi de tüp bebek tedavisinde yumurta hücresi ile sperm hücreleri laboratuvar ortamında kültür içine bırakılmaktadır.

ROSİ yönteminde ise ICSI yöntemine benzer bir şekilde elde edilen öncül hücre direkt olarak yumurta hücresinin içerisine bırakılır.

rosi teknigiRosi Tekniği Neden Uygulanır?

ROSİ tekniği tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi kaynaklı kısırlık yaşayan çiftlerin tüp bebek yöntemiyle çocuk sahibi olabilmesi için uygulanmaktadır. Azospermiye bağlı kısırlık olan erkeklerin ejekülatında sperm hücresi bulunmamaktadır.

Bu nedenle doğal yollarla gebelik elde edilememektedir. Tüp bebek tedavisinde ise sperm hücresinin alınabilmesi için mikroTESE operasyonu gerekmektedir. Bu operasyon sırasında erkek üreme organında (testislerde) detaylı sperm araması yapılmaktadır.

Sperm hücresinin bulunmaması durumunda ise öncül yuvarlak sperm hücreleri alınarak özel dölleme yöntemleri uygulanır. ROSİ tekniği sayesinde azospermi kaynaklı kısırlık yaşayan çiftler de çocuk sahibi olabilmektedir.

Rosi Tekniği Kimlere Uygulanabilir?

Ejekülatında olgun sperm hücresi bulunmayan azospermi hastası kişiler için ROSİ tekniği uygulanabilmektedir. Ancak azospermi hastalarının tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastası olması gerekmektedir. Tıkanıklığa bağlı azospermi hastalarında zaten sperm üretimi ve olgun sperm hücresi bulunmaktadır.

Ancak tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarında ROSİ tekniği gerekli hale gelebilmektedir. Bu hastalarda olgun sperm hücresi bulunmadığı için elde edilen öncül yuvarlak hücreler kullanılır. ROSİ tekniği yaklaşık olarak son bir kaç yıldır tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarının çocuk sahibi olabilmesini sağlayabilmektedir.

Rosi Tekniği Nasıl Yapılır?

Tüp bebek tedavisi sürecinde anne adayından yumurta hücrelerinin toplanacağı gün baba adayına da mikroTESE uygulaması yapılmaktadır. Bu işlemde erkek üreme sisteminde direkt olarak olgun sperm hücreleri aranmaktadır.

Ancak tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarında olgun sperm hücreleri bulunmadığı için yuvarlak öncül hücreler alınmaktadır. Yuvarlak öncül hücreler henüz olgunlaşarak sperm haline gelmemiş germ hücreleridir. Bu hücrelere uygulanan özel döllenme işlemleri ile embriyo elde edilebilmektedir.

Rosi Tekniği Başarı Oranı Nedir?

ROSİ tekniği her ne kadar bir kaç yıllık geçmişe sahip olsa da özellikle son yıllarda yaşanan teknolojik gelişmeler ile daha çok uygulanmaya başlamıştır. Bununla beraber ROSİ tekniğine yönelik veriler genellikle tekniğin geliştirildiği Japonya bölgesi ile sınırlıdır.

Bu bölgede yapılan çalışmalara göre ROSİ yönteminde başarı şansı %8 civarındadır. İlk mikroTESE ameliyatında sperm hücresi bulunmayan hastalarda olgun sperm hücresi bulunma ihtimali çok düşüktür. Bu nedenle ROSİ tekniği bebek sahibi olmak isteyen çiftler için önemli bir alternatif olarak kabul edilebilir.

Rosi Yöntemi ile Hamilelik

ROSİ yöntemi ile hamilelik elde edilme şansı bulunmaktadır. Normalde tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarında sperm hücresi bulunmadığı için hamileliğin gelişmesi mümkün değildir. Ancak ROSİ tekniğinde mikroTESE işleminde bulunan yuvarlak öncül hücreler ile embriyo elde edilebilmektedir.

Normalde bu öncül hücrelerin yumurta hücresini döllemesi mümkün değildir. Ancak özel dölleme yöntemleri ile yumurta hücresinin döllenmesi sağlanabilmektedir.

Rosi Tekniği Riskleri Nelerdir?

Her ne kadar güvenli ve mikrocerrahi bir işlem olsa da ROSİ tekniğinin ve mikroTESE işleminin de bazı riskleri bulunmaktadır. Uygulama sonrasında, işlem yapılan bölgede kanama ya da enfeksiyon gibi riskler bulunmaktadır.

Bu nedenle mikroTESE sonrasında uzman hekimin tavsiyelerini eksiksiz bir şekilde yerine getirmek gerekmektedir. Ameliyat sonrasında buz kompresi uygulamak, çok fazla hareket etmemek, vücudu saran iç çamaşırları tercih etmek iyileşme sürecine yardımcı olur.

Genetik hastalıklarda Rosi tekniği

Erkek kaynaklı kısırlık problemlerinde en sık görülen nedenlerden birisi de genetik bir problem olan Klinefelter sendromudur. Klinefelter sendromu bir genetik problem olsa da oldukça yaygın görülmektedir. Klinefelter sendromu olan kişilerin genel sağlık durumunun iyi olması durumunda ROSİ tekniği uygulanabilmektedir.

Burada önemli olan noktalardan birisi testosteron seviyesidir. Testosteronu düşük olan hastalarda mikroTESE işleminden önce çeşitli hormon iğneleri yapılabilmektedir. Bu sayede sperm ya da yuvarlak öncül hücre elde etme şansı da artar.

rosi teknigi ile dogan bebeklerRosi tekniği ile doğan bebekler

ROSİ tekniği hakkında merak edilenlerden birisi de doğan bebeklerin sağlığıdır. ROSİ tekniği ile hamilelik elde etmek ve sağlıklı bir çocuk dünyaya getirmek mümkündür. Hamileliğin şansını artırmak ve doğacak çocuğun bir gen hastalığına sahip olmayacağından emin olmak için PGT testi uygulanabilmektedir.

Bu sayede embriyoda gen hastalığına neden olabilecek bozukluklar embriyo daha anne rahmine yerleştirilmeden fark edilebilir. PGT testleri ile en kaliteli embriyolar belirlenerek tedavinin başarı şansı artırılır.

SSS (Sık Sorulan Sorular)

Olgunlaşmamış genç sperm hücresi ne demek?

Sperm hücresinin çeşitli gelişim aşamaları bulunmaktadır. Sperm hücresi mayoz bölünmeyi gerçekleştirdikten sonra çeşitli adımlarla olgunlaşır. Henüz öncül halde olan sperm hücrelerine olgunlaşmamış genç sperm hücresi adı verilir.

Bu hücreler ile hamilelik elde edilmesi normalde imkansızdır. Ancak ROSİ tekniğinde kullanılan özel yöntemler sayesinde olgunlaşmamış genç sperm hücreleri kullanılarak sağlıklı embriyolar elde edilebilme şansı bulunmaktadır.

Rosi tekniği nedir?

ROSİ tekniği tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastalarının tüp bebek tedavisi ile çocuk sahibi olabilmesini sağlayan bir yöntemdir. Bu yöntemde mikroTESE işlemi ile erkek üreme sisteminde henüz sperm halini almamış öncül hücreler toplanır. Bu hücreler ile anne adayından alınan yumurta hücresi döllenerek embriyo elde edilir.

Daha sonra elde edilen embriyolar anne rahmine yerleştirilerek hamilelik sağlanmaktadır. ROSİ tekniği ile ejekülatında hiç sperm hücresi bulunmayan hastalar bile çocuk sahibi olabilmektedir.

Sc3 ne demek?

Spermin gelişmesi ve olgunlaşması için çeşitli evreler bulunmaktadır. Bu evreler Sa, Sb1, Sc gibi isimlendirilmektedir. Sc3 de bu aşamalardan bir tanesidir. Sb2 döneminden sonra Sc dönemi gelmektedir. Bu dönem aynı zamanda erken elonge dönemi olarak da bilinir.

Sc3 evresinde öncül hücre artık sperm hücresine oldukça benzemektedir. Akrozomal kısım nüklear bölümden bu evrede ayrılır ve bir uzantı şekline gelir. Sperm hücresinin kuyruğunun çıkacağı protüzyon da Sc3 evresinde şekillenmektedir.

Yuvarlak öncül hücre nedir?

Yuvarlak öncül hücre henüz sperm halini almamış olan hücrelerdir. Bu hücreler olgunlaşarak sperm hücresi haline gelmektedir. Yuvarlak öncül hücreler ile normal şartlarda gebelik oluşması mümkün değildir. Ancak ROSİ yönteminde kullanılan özel teknikler sayesinde öncül hücreler ile yumurta hücresi döllenebilmektedir.

Sd2 ne demek?

Sd2 sperm hücresinin gelişim dönemlerinden bir tanesidir. Geç elonge spermatit olarak da bilinen Sd dönemi, elonge dönemi olarak bilinen Sc döneminden sonra gelir. Bu dönem Sd1,  Sd2,  Sd3 ve Sd4 olmak üzere dört farklı aşamada tamamlanmaktadır. Bu dönemin sonunda hücre, sperm hücresine en yakın halini alır.

Sd2 spermatid ne demek?

Sd2 spermatid, hücrenin sperm hücresi olma yolunda geçtiği aşamalarda aldığı isimlerden birisidir. Sd2 spermatid henüz bir sperm hücresi değildir. Bu evrede spermin baş ve orta kısım sınırları birbirinden ayrılmıştır. Baş kısmı ise tamamen aşağıya inmektedir.

Sd2 aynı zamanda hücrenin spermatid olarak kabul edildiği son evredir. Bu evrede sonra Sd3 evresine geçen hücreler henüz olgunlaşmamış sperm hücreleri olarak değerlendirilir.

Kimler Rosi tedavisi için uygun adaydır?

Tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastası olup mikroTESE işlemi sırasında erişkin ve normal sperm hücresi bulunmayan hastalar, ROSİ tekniği için uygun hastalardır.

Bu hastalarda olgun sperm hücresi bulunamadığı için yuvarlak öncül hücreler ile embriyo elde edebilmek amacıyla Rosi tekniğine başvurulması mümkündür. Öncül hücreler ile yumurta hücresinin döllenmesi mümkün olabilmektedir.

Rosi tedavisinin başarı oranı nedir?

ROSİ tedavisi özellikle son yıllarda elde edilen gelişmeler sayesinde giderek yaygınlaşmaktadır. Şu anda ROSİ tekniğinden elde edilen veriler genellikle Japonya ile sınırlı kalmaktadır. Genel olarak ROSİ tedavisinin başarı oranı yaklaşık %8 ya da daha düşük civarındadır.

Rosi tekniği fiyatları Ankara

Hastaların genel sağlık durumlar ve tüp bebek tedavisi süreçleri birbirinden çok farklıdır. Bu nedenle ROSİ tekniği için tek ve sabit bir fiyat bulunmamaktadır. ROSİ tekniğinin fiyatları hakkında bilgi almak için iletişime geçmeniz gerekmektedir.

Rosi tekniği Ankara ilinde hangi merkezlerde?

ROSİ tekniğine başvurmayı düşünen çiftlerin detaylı araştırma yapması gerekmektedir. Tüp bebek tedavi süreci çiftler için duyguların üst düzeyde olduğu stresli bir süreçtir.

Bu nedenle tedavinin gelişmiş teknolojiye sahip merkezlerde, alanında deneyimli hekimlerce yapılması gerekmektedir. Özellikle mikroTESE işlemi sırasında olası sperm hücrelerinin bulunması üroloji uzmanları tarafından tecrübe gerektiren bir uygulamadır.

Rosi tedavisi herkese uygulanabilir mi?

ROSİ tedavisi, azospermi kaynaklı erkek infertilitesinde uygulanan bir yöntemdir. Özellikle tıkanıklığa bağlı olmayan azospermi hastaları için ROSİ tedavisi son yıllarda öne çıkan tedavi yöntemi olma özelliği taşır.

Bu sayede hiç olgun sperm hücresi bulunmayan hastaların bile çocuk sahibi olabilmesinin önü açılmaktadır. Tedavinin uygulanabileceği özel kısıtlama gerektiren hasta grubu tanımlanmamıştır.

Rosi tedavisi kaç defa uygulanabilir?

ROSİ tedavisi birden fazla kez uygulanabilen bir yöntemdir. İlk seferde öncül hücre bulunmayan hastalar için belirli bir ara verdikten sonra tekrar ROSİ uygulaması gerçekleştirilebilmektedir. Tekrarlayan ROSİ uygulamalarında olgunlaşmamış sperm hücresi bulma ihtimali genellikle oldukça düşüktür. Bir başka ifade ile tekrarlayan uygulamalarda başarı şansı çok azdır.

Yuvarlak spermatid nedir?

Yuvarlak spermatid, henüz olgunlaşmamış sperm hücresidir. Normalde yuvarlak spermatid hücreleri gelişerek sperm hücresi haline gelmektedir. ROSİ tekniğinde, mikroTESE ameliyatı ile olgun sperm hücresine rastlanmadığında yuvarlak spermatid hücreleri alınmaktadır. Yuvarlak spermatid hücreleri ile hamileliğin gelişmesi mümkün değildir. Ancak ROSİ tekniği sayesine bu durum mümkün hale gelmektedir.

Rosi tekniği yaptıranlar tekrar yaptırabilir mi?

ROSİ tekniği yaptıranların bu tekniğe yeniden başvurmasında herhangi bir sakınca bulunmamaktadır. Ancak iki işlemin arasında belirli bir süre konması gerekmektedir. Testosteron seviyesi düzensiz olan kişilerde hormon tedavisi uygulaması tekniğin başarı şansını artırabilmektedir.

Rosi tekniği, mikroTESE ile olgun sperm hücresi bulunamadığında tercih edilmektedir. Rosi tekniğinde ilk seferde öncül hücreye de rastlanmadığında her ne kadar tekrarlama yapılsa da sperm hücresi ya da öncül hücre bulma ihtimali oldukça düşüktür.

Referanslar: